Pijnbestrijding na uw ontslag uit het ziekenhuis

In deze folder vindt u algemene uitleg over de pijnstillers, die u thuis eventueel nog moet gebruiken. Ook vindt u in deze folder instructies hoe pijnmedicatie afgebouwd kan worden.
Omdat pijn erg persoonlijk is, kan het zijn dat de adviezen en instructies, die u van uw arts en/of verpleegkundige krijgt, afwijken van wat in deze folder staat.

Acceptabele pijn

Houdt u er rekening mee dat u, ondanks de pijnstillers, nog steeds pijn kunt ervaren. U bent dus niet helemaal pijnvrij, maar door het gebruik van pijnmedicatie is de pijn acceptabel en kunt u goed doorademen, hoesten en bewegen. Dit is belangrijk voor een goed herstel.

Werking pijnmedicatie

Er zijn verschillende soorten pijnmedicatie:

  • Paracetamol
    Werkt pijnstillend en koortsverlagend.
    Werkt binnen 30 minuten en is 3 tot 6 uur werkzaam.
  • Meloxicam (NSAID)

  Werkt pijnstillend en ontstekingsremmend.
  Werkt binnen 1 uur en is 12 tot 20 uur werkzaam.
  In specifieke situaties wordt er een maagbeschermer bij het innemen van Meloxicam afgesproken.

  • Opioïd Oxycontin® (stofnaam oxycodon met gereguleerde afgifte = MGA)

 Sterk werkende pijnstiller.
 Werkt binnen 1 tot 2 uur en is tot 12 uur werkzaam.

  • Opioïd Oxynorm® (stofnaam oxycodon)

Sterk werkende pijnstiller.
Werkt binnen 30 minuten, is tot 2 à 4 uur werkzaam en wordt ingenomen wanneer u een pijnpiek heeft of verwacht te krijgen. Over opioïden bestaan veel vooroordelen. Hieronder worden de belangrijkste misverstanden daarom kort rechtgezet.

Welke patiënten krijgen opioïden?
Het is een misverstand dat alleen (terminale) patiënten met kanker opioïden krijgen. Ook andere patiënten krijgen voor pijnbestrijding zo nodig opioïden.  

Zijn opioïden verslavend?
De kans op geestelijke en lichamelijke gewenning kan ook bij kortdurend gebruik van opioïden optreden. Na langdurig gebruik van opioïden kan plotseling stoppen klachten veroorzaken. Daarom wordt geadviseerd om opioïden af te bouwen.

Veroorzaken opioïden ademhalingsproblemen?
In het ziekenhuis is de juiste dosis bepaald, waarbij u geen ademhalingsproblemen  en/of andere klachten krijgt. U hoeft daarom niet bang te zijn dat u thuis ineens ademhalingsproblemen krijgt. Deze klachten treden bovendien alleen op bij een hoge dosis. 

Veroorzaken opioïden veel bijwerkingen?
Net als bij andere medicijnen, is er een kleine kans op bijwerkingen. Deze gaan na  een aantal dagen meestal vanzelf over. Een veelvoorkomende bijwerking is verstopping van de darmen (obstipatie). Dit gaat niet vanzelf over. Uw arts schrijft  daarom bij opioïden ook altijd een laxeermiddel voor. Belangrijk is dat u ook zelf in de gaten houdt of uw ontlasting niet te hard wordt.

Welke pijnstillers moet u thuis nog gebruiken?

Afhankelijk van de ingreep en uw persoonlijke situatie krijgt u één of meerdere soorten pijnstillers. Ook de dosering van de opioïden verschilt per persoon. U hoort van de verpleegkundige welke dosering u krijgt.

    Paracetamol

  • Dosis: 4 keer daags 2 tabletten van 500 mg.
  • U neemt de tabletten à ongeveer 6 uur in (8.00 uur-13.00 uur-18.00 uur-22.00 uur)
  • Paracetamol is zonder recept verkrijgbaar bij uw apotheek, drogist of supermarkt.


Meloxicam

  • Dosis: 2 keer daags 1 tablet van 7,5 mg.
  • U neemt de tabletten à 12 uur in (8.00 uur en 20.00 uur).
  • Voor Meloxicam krijgt u een recept mee.
  • U mag Meloxicam niet langer dan 2 weken gebruiken. Daarna moet u met deze pijnstillers stoppen.


    Oxycontin® (Oxycodon MGA)

  • Oxycontin® werkt langzaam en lang.
  • U neemt de tabletten à 12 uur in (08.00 en 20.00 uur).
  • Voor ontslag krijgt u een recept mee.


    Oxynorm®

  • Oxynorm® werkt snel (na ongeveer een ½ uur) en is 2 tot 4 uur werkzaam.
  • U neemt dit medicijn in op momenten dat de pijn niet acceptabel voor u is of als u verwacht dat u pijn krijgt, omdat u zich bijvoorbeeld gaat wassen of andere inspanning gaat leveren. U neemt dan uit voorzorg een ½ uur van tevoren 1 tablet in.
  • Afhankelijk van de leeftijd mag dit medicijn 4 tot 6 keer per dag ingenomen worden, met tussentijd van minimaal 3 uur.
  • U krijgt bij uw ontslag een recept mee.

Pijnmedicatieschema

Paracetamol 1000 mg: innemen 4 x per dag om 8.00 uur, 13.00 uur, 18.00 uur en om 22.00 uur
Meloxicam 7,5 mg: innemen 2x per dag om 8.00 uur en om 20.00 uur
Oxycontin® (Oxycodon met gereguleerde afgifte): innemen 2x per dag om 8.00 uur en om 20.00 uur
Maagbeschermer: innemen 1x per dag om 8.00 uur

Neem de pijnstillers op vaste tijden in

Het is belangrijk dat u de medicijnen op vaste tijden inneemt. U bouwt zo een spiegel van pijnstillers op in uw bloed, waardoor er continu een bepaalde hoeveelheid pijnstillers in uw bloed zit. Dit is belangrijk om te voorkomen dat u tussendoor pijn krijgt. Het innemen op vaste tijden geldt niet voor Oxynorm®. Deze neemt u in op het moment dat u een pijnpiek ervaart of gaat verwachten.

Afbouwen van de pijnstillers

Pijn is persoonlijk. Het is daarom niet mogelijk van tevoren in te schatten wanneer u de pijnstillers kunt afbouwen. Als u 2 dagen minder pijn ervaart en, indien van toepassing, geen gebruik (meer) maakt van Oxynorm® voor plotseling veel pijn, kunnen de pijnstillers worden afgebouwd. U krijgt hier bij uw ontslag ook duidelijke uitleg over.

Instructies voor het afbouwen van opioïden

Stop nooit zomaar in één keer met uw pijnstillers, maar bouw deze als volgt af:

  1. Bouw eerst opioïden af.
  2. Stop daarna met Meloxicam (u mag deze pijnstillers niet langer dan 2 weken gebruiken).
  3. Stop als laatste met Paracetamol.


Oxycontin®
Haal om de 2 dagen 10 mg van de ochtend- en avonddosering af. Bouw dit af tot 0 mg.
Gebruikt u bijvoorbeeld 2 keer daags 30 mg, dan wordt er als volgt afgebouwd:

  • 2 dagen 2 keer daags 20 mg
  • 2 dagen 2 keer daags 10 mg
  • Na 2 dagen stopt u helemaal met Oxycontin®
  • U mag tijdens het afbouwen van de Oxycontin® altijd zo nodig een Oxynorm® gebruiken als de pijn onverwachts hevig en niet acceptabel is.

    Oxynorm®
  • U gebruikt deze pijnstiller alleen als u (plotseling) meer pijn krijgt. Als u minder pijn krijgt, gebruikt u dus ook vanzelf steeds minder of helemaal geen Oxynorm® meer.


Wat doet u bij eventuele klachten?
Krijgt u bij het afbouwen van opioïden last van slapeloosheid, misselijkheid, overgeven, diarree en/of zweten? Ga dan terug naar de dosis waarbij u deze klachten niet had. Neem verder contact op met uw huisarts voor overleg over een aangepast afbouwschema.

Bent u helemaal gestopt met de opioïden, dan hoeft u ook geen laxerend middel meer te gebruiken en mag u hiermee stoppen.

Stoppen met Meloxicam en Paracetamol
Nadat u de opioïden afgebouwd heeft, kunt u ook met de pijnstillers Meloxicam en Paracetamol stoppen. U hoeft deze pijnstillers niet af te bouwen en mogen ineens gestopt worden.
Stop eerst minstens 1 dag met Meloxicam. Als dit goed gaat, stopt u de dag erna met Paracetamol.
De maagbeschermer, die tijdelijk bij het innemen van Meloxicam is afgesproken, mag gestopt worden, zodra u stopt met het gebruik van Meloxicam. Indien u voor de operatie al een maagbeschermer gebruikte, moet u deze door blijven gebruiken.

Wat doet u bij (meer) pijn?

Krijgt u (meer) pijn? Ga dan terug naar de dosis waarbij de pijn wel acceptabel was zodat u goed kon doorademen, hoesten en bewegen. Heeft u daarna het gevoel dat de pijn minder wordt? Bouw de pijnstillers dan opnieuw af. Blijft de pijn echter aanwezig, neem dan contact met de huisarts op.

Tot slot

Wij hopen dat u door middel van deze folder goed geïnformeerd bent over uw pijnmedicatie en het afbouwen hiervan. Heeft u nog vragen over uw pijnmedicatie, neem dan contact op met de huisarts of vraag het tijdens het eerstvolgend polikliniekbezoek aan uw behandelend specialist.