Prostaatkanker

Prostaatkanker is kanker die in de prostaat ontstaat. Prostaatkanker is de meest voorkomende soort kanker bij mannen. In Nederland krijgen ruim 15.000 mannen per jaar prostaatkanker. 

Prostaatkanker kan uitzaaien naar andere plekken in het lichaam. Als de tumor verder doorgroeit, kunnen er cellen van de tumor loslaten en verspreiden. Deze cellen verspreiden zich dan via lymfe en het bloed. De tumor groeit door de wand van de prostaat in het weefsel rondom de prostaat. Uitzaaiingen zitten meestal in botten en/of lymfeklieren.

Prostaatkanker geeft in het beginstadium geen klachten. Bij het groter worden van de prostaat kunnen de volgende klachten ontstaan:

• vaker moeten plassen;
• moeite met plassen;
• pijn en een branderig gevoel bij het plassen;
• nadruppelen;
• zwakke urinestraal;

Deze klachten ontstaan ook bij een goedaardige vergroting van de prostaat.
Soms wordt de ziekte pas ontdekt doordat uitzaaiingen op een andere plek in het lichaam klachten geven. Zo kan iemand bijvoorbeeld rugpijn krijgen door een uitzaaiing in zijn ruggenwervels.

Over de oorzaken van prostaatkanker is nog weinig met zekerheid te zeggen. Bij 5 tot 10% van alle mannen met prostaatkanker speelt erfelijkheid een rol. De ziekte komt dan voor bij twee of meer directe familieleden. Dit kan ook een andere vorm van kanker zijn, bijvoorbeeld borstkanker.

Als u kanker heeft komt er veel informatie op u af. Hieronder vindt u uitleg over onbekende woorden.

• TNM classificatie: een systeem om de omvang van de kanker in het lichaam te beschrijven (stadium).

  • T: staat voor tumor en beschrijft de tumorgrootte en eventueel uitbreiding van de tumor in omliggend weefsel.

  • N: nodus betekent lymfe, zijn er uitzaaiingen naar de lymfeklieren?

  • M: metastasen, dit zijn uitzaaiingen op andere plekken in het lichaam

• PSA: Prostaat Specifiek Antigeen: Een eiwit in het bloed dat wordt gemaakt door prostaatcellen maar ook door prostaatkankercellen.

• Gleasonscore: met deze score wordt aangegeven hoe agressief de prostaatkanker is. De score wordt bepaald door de patholoog-anatoom door middel van weefselonderzoek uit prostaatbiopten.

• Curatieve behandeling: genezende behandeling.

• Palliatieve behandeling: behandeling niet gericht op genezing, maar zorg die zich richt zich op het verminderen of voorkomen van klachten en problemen.

• Double/ triple therapie: 2 of 3 soorten therapieën tegelijk.

• Recidief: terug groei van de tumor.

• Resistentie: de cellen zijn niet meer gevoelig voor de behandeling.

• MDO: multi disciplinair overleg.

  Na alle onderzoeken bespreekt een team bestaande uit meerdere artsen uw uitslagen.

  In het multidisciplinaire team zitten specialisten vanuit de regio van alle betrokken afdelingen, zoals een uroloog, patholoog, internist-oncoloog, radioloog en nucleair geneeskundige.

  Elke arts beoordeelt vanuit zijn of haar eigen deskundigheid de uitslagen van uw onderzoeken. Samen maken ze een behandelplan voor u.

• SDM: shared decision making

  Arts en patiënt kiezen samen de behandeling die het beste bij de patiënt past.

  De oncologieverpleegkundige kan hierbij ondersteuning bieden met behulp van uitleg en samen kijken naar uw situatie.

• WHO performance status:

  De WHO performance status wordt gebruikt om het functioneren van een patiënt aan te duiden. Zo is in te schatten welke behandeling de patiënt lichamelijk aankan.

• SNAQ score: Short Nutritional Assessment Questionnaire.

  Een scorelijst die is ontwikkeld om de voedingstoestand van patiënten snel en eenvoudig te beoordelen.

• Zorgverleners die ondersteunen naast de arts:

  • Fysiotherapie
  • Diëtetiek
  • Ergotherapie
  • Psycholoog
  • Maatschappelijk werk
  • Oncologische revalidatie Rijndam te Dordrecht.

Samenwerking met andere specialistische centra:

We werken met verschillende specialistische centra en ziekenhuizen samen, wanneer bepaalde behandelingen niet in het Beatrixziekenhuis kunnen worden uitgevoerd. 

Voor bestralen werken we onder andere samen met:

• Instituut Verbeeten, Tilburg
• Universitair Medisch Centrum Utrecht (UMC Utrecht).

Voor de prostaatoperatie werken we onder andere samen met:

• St. Antonius Ziekenhuis Nieuwegein.